ปมบัตรเลือกตั้งไม่ลับ! ผู้ตรวจการแผ่นดิน ยื่นศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัย

ผู้ตรวจการแผ่นดิน มีมติส่งคําร้องต่อศาลรัฐธรรมนูญ วินิจฉัยปมบัตรเลือกตั้งติดบาร์โค้ดและ QR Code หลังมีผู้ร้อง 21 ราย หวั่นกระทบความลับของการลงคะแนน

วันที่ 14 มี.ค.69 - สํานักงานผู้ตรวจการแผ่นดิน เผยแพร่ข่าว กรณี ได้รับคําร้องเรียนจากประชาชนจํานวน 21 คําร้อง เกี่ยวกับการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร (สส.) เมื่อวันที่ 8 กุมภาพันธ์ที่ผ่านมา โดยผู้ร้องเรียนตั้งข้อสังเกตเกี่ยวกับ บัตรเลือกตั้งที่มีการใช้บาร์โค้ด (Barcode) และคิวอาร์โค้ด (QR Code) ซึ่งอาจสามารถใช้ตรวจสอบหรือสืบทราบตัวตนของผู้ลงคะแนน รวมถึงผลการลงคะแนนได้

ผู้ร้องเรียนเห็นว่า การใช้รหัสหรือสัญลักษณ์ดังกล่าวบนบัตรเลือกตั้ง อาจทําให้ การออกเสียงลงคะแนนไม่เป็นไปโดยลับ ซึ่งขัดต่อหลักการสําคัญของการเลือกตั้งตามรัฐธรรมนูญ

ต่อมาเมื่อวันที่ 10 มีนาคม ผู้ตรวจการแผ่นดินได้ประชุมปรึกษาหารือร่วมกัน และพิจารณาแล้วเห็นว่า ประเด็นดังกล่าวมีน้ําหนักและเหตุผลเพียงพอ ที่จะตั้งข้อสงสัยได้ว่า การใช้บาร์โค้ดและคิวอาร์โค้ดบนบัตรเลือกตั้ง อาจส่งผลให้การลงคะแนนเสียงไม่เป็นความลับ อันอาจขัดต่อ เจตนารมณ์ของรัฐธรรมนูญ

ผู้ตรวจการแผ่นดินจึงมีมติ ยื่นคําร้องพร้อมความเห็นต่อศาลรัฐธรรมนูญ เพื่อขอให้วินิจฉัยว่ากรณีดังกล่าวขัดต่อรัฐธรรมนูญหรือไม่

นอกจากนี้ ยังมีการร้องเรียนเกี่ยวกับ ระเบียบคณะกรรมการการเลือกตั้งว่าด้วยการเลือกตั้ง สส. ข้อ 129 วรรคสอง ที่กําหนดให้คณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) สามารถกําหนดให้มี รหัส เครื่องหมาย หรือข้อความอื่นเพิ่มเติมในบัตรเลือกตั้งเป็นกรณีพิเศษ ซึ่งอาจมีปัญหาเกี่ยวกับความชอบด้วยรัฐธรรมนูญ รวมถึงพระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยการเลือกตั้ง สส.

ขณะเดียวกัน ยังมีข้อร้องเรียนในประเด็น จํานวนบัตรเลือกตั้งแบบแบ่งเขตและแบบบัญชีรายชื่อที่ไม่เท่ากัน รวมถึงข้อกังวลว่าการใช้ Barcode และ QR Code บนบัตรเลือกตั้ง อาจเข้าข่าย ฝ่าฝืนพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPA)

ทั้งนี้ ประเด็นดังกล่าวยังอยู่ระหว่าง การพิจารณาของผู้ตรวจการแผ่นดิน และต้องรอคําวินิจฉัยจากศาลรัฐธรรมนูญต่อไป